ارائه کننده: یوسف دادی زاده
استاد راهنما: دکتر حمیدرضا مرادی رکابدارکلائی
استاد مشاور: دکتر مرضیه رضائی
استاد ناظر داخلی: دکتر مهدی وفاخواه
استاد ناظر خارج از دانشگاه: دکتر کاکا شاهدی
نماینده تحصیلات تکمیلی: دکتر سیدحمیدرضا صادقی
تاریخ: 1403/04/13
ساعت: 8
مکان: سالن اصلی کاخ

چکیده:
اقلیم خشک و بارش‌های پراکنده در بسیاری از مناطق ایران مانند استان‌های جنوبی کشور باعث شده است که ایرانیان از دیرباز روش‌هایی را برای مهار و بهره‌برداری از آب باران و رواناب‌های سطحی ابداع کنند که از این میان می‌توان به استحصال آب باران و رواناب با روش‌های مختلف، اشاره کرد. حوزه آبخیز سورک با مساحت 510 کیلومتر مربع در بخش لیردف شهرستان جاسک از توابع استان هرمزگان واقع گردیده است. در پژوهش حاضر پرسش‌نامه تهیه و توسط آبخیزنشینان منطقه مورد مطالعه تکمیل گردید. سپس با استفاده از نظر کارشناسان مقایسه زوجی روش‌ها از نظر معیارها و زیرمعیارهای مختلف صورت گرفت. با استفاده از داده‌های مربوط به 7 حلقه چاه پیزومتری واقع در حوزه‌آبخیز سورک، روش آزمون آماری t-test زوجی اجرا شد. روند تغییرات تراز آب زیرزمینی با روش من کندال صورت گرفت. نقشه‌ کاربری‌ اراضی نیز برای دو سال 1992 و 2023 میلادی تهیه گردید. نتایج مربوط به پرسش‌نامه نشان داد که کارآمدترین روش‌ها برای استحصال آب باران و رواناب، به ترتیب به صورت 1-بندخاکی 2-بند سنگی‌ملاتی 3-بندسار 4- استحصال آب از بام (ناودان) 5- هلالی آبگیر اولویت‌بندی شده است. طبق نتایج تحلیل سلسله مراتبی (AHP) نیز روش‌های ارجح به ترتیب 1-استحصال آب از بام (ناودان) 2- هلالی آبگیر 3- بندخاکی 4-بندسار 5-بند سنگی‌ملاتی شناسایی شد. نتایج مربوط به شاخص  SPI نشان داد رخداد خشک‌سالی در منطقه مورد مطالعه از سایر رخدادها بیش‌تر وجود داشته است. نتایج آماری آزمون t-test زوجی در دو بازه زمانی (1388-1377)  و (1400-1389) نشان‌دهنده این است که بین داده‌های دو دوره مورد ارزیابی در چاه‌های پیزومتری شماره 1 ،4 ، 5 و 6 در سطح 1 درصد اختلاف معنی‌دار بوده و بین داده‌های چاه‌های پیزومتری شماره 2 و3  اختلاف معنی‌داری وجود نداشته است. نتایج روندیابی بیانگر وجود روند کاهشی معنی‌دار در همه چاه‌ها و کاهش ارتفاع پیزومتری تراز آب زیرزمینی بین 34/0 الی 88/3 متر از سال 1377 الی 1400 می‌باشد. بررسی وضعیت کاربری اراضی نیز نشان‌دهنده کاهش سطح مراتع و اراضی جنگلی و افزایش قابل ملاحظه سطح اراضی کشاورزی از 532 هکتار به 4627 هکتار در طول دوره مورد مطالعه می‌باشد.